„Kredyt bez BIK i bez zdolności”: co naprawdę kryje się za takimi ogłoszeniami

Opublikowano · aktualizacja · 6 min czytania · Redakcja Bez Zdolności

Fraza „bez BIK” należy do najczęściej wpisywanych w wyszukiwarkę przez osoby z odmową w banku. Rozbieramy ją na części, żeby było jasne, co jest obietnicą, a co chwytem.

Krótka odpowiedź: „bez BIK” oznacza zwykle tylko tyle, że firma nie odpytuje Biura Informacji Kredytowej, ale sprawdza inne bazy: biura informacji gospodarczej, własne rejestry, wspólne bazy firm pożyczkowych i historię Twojego konta. Zdolność ocenia tak czy inaczej, bo nakazuje jej to ustawa. Oferty „bez BIK” są zwykle droższe, a część z nich to oszustwa.

Czym jest BIK i dlaczego tak wiele osób chce go ominąć

Biuro Informacji Kredytowej to baza, do której banki, SKOK-i i część firm pożyczkowych przekazują dane o kredytach i sposobie ich spłaty. Prawo bankowe pozwala bankom udostępniać tam informacje objęte tajemnicą bankową. Opóźnienia w spłacie są tam widoczne latami: przy opóźnieniu powyżej 60 dni i po uprzedzeniu klienta bank może przetwarzać dane nawet do pięciu lat od wygaśnięcia zobowiązania.

Kto ma w BIK zapis o opóźnieniach, ten słyszy w bankach odmowę. Stąd popyt na oferty „bez BIK”, a z popytu bierze się podaż, często niskiej jakości.

Pięć znaczeń hasła „bez BIK”

1. „Nie sprawdzamy BIK, ale sprawdzamy inne bazy”

Najczęstszy przypadek. Firma pożyczkowa nie korzysta z BIK albo nie wymaga w nim czystej historii, ale sprawdza:

  • biura informacji gospodarczej (BIG InfoMonitor, KRD, ERIF),
  • wspólne bazy branży pożyczkowej,
  • własną bazę wcześniejszych klientów,
  • historię rachunku bankowego, do której dajesz dostęp za zgodą przy składaniu wniosku.

To nadal ocena zdolności i wiarygodności, tylko na innych danych. Osoba z poważnymi zaległościami i tak zwykle dostanie odmowę.

2. „Akceptujemy negatywną historię w BIK”

Firma sprawdza BIK, ale nie odrzuca automatycznie osób z opóźnieniami. W zamian za wyższe ryzyko bierze wyższą cenę: maksymalne dozwolone odsetki i pozaodsetkowe koszty kredytu, krótszy okres, niższą kwotę. Formalnie wszystko jest legalne, ale całkowity koszt bywa bardzo wysoki w stosunku do pożyczonej kwoty.

3. „Bez BIK, ale pod zastaw”

Podmiot opiera decyzję na wartości zabezpieczenia: samochodu, nieruchomości, czasem wartościowych przedmiotów. Historia kredytowa ma dla niego drugorzędne znaczenie. Ryzyko przenosi się na Ciebie: w razie problemów tracisz zabezpieczenie. Przy nieruchomościach takie umowy bywają skonstruowane tak, by wymknąć się ochronie ustawy o kredycie konsumenckim. Więcej w tekście o zabezpieczeniu kredytu.

4. „Bez BIK” od osoby prywatnej

Ogłoszenia osób fizycznych, które pożyczają pieniądze na weksel lub umowę cywilną. Działają poza nadzorem, a umowy potrafią zawierać zapisy, które w praktyce trudno podważyć bez sądu. To najbardziej ryzykowna z legalnie wyglądających form.

5. „Bez BIK” jako przynęta oszustów

Ogłoszenie ma przyciągnąć osoby, które nigdzie indziej kredytu nie dostaną. Po wypełnieniu wniosku pojawia się prośba o opłatę z góry: za ubezpieczenie, za weryfikację, za notariusza. Pieniądze przepadają, kredytu nie ma. Ten schemat opisujemy szczegółowo w tekście opłata przed wypłatą kredytu.

Ile kosztuje pożyczka „bez BIK”

Prawo wprowadza dwa limity, które dotyczą każdego kredytu konsumenckiego:

  • maksymalne odsetki określa Kodeks cywilny; zależą od stopy referencyjnej NBP, więc zmieniają się w czasie,
  • maksymalne pozaodsetkowe koszty kredytu (prowizje, opłaty) określa ustawa o kredycie konsumenckim; limit zależy od kwoty i okresu kredytu, a po zmianach z 2022 roku dla wszystkich kredytów konsumenckich ograniczono go dodatkowo pułapem procentowym od kwoty kredytu.

Oferty kierowane do osób z negatywną historią często dochodzą do obu limitów jednocześnie. W efekcie na krótkiej pożyczce koszt potrafi stanowić znaczną część pożyczonej kwoty. Zawsze porównuj całkowitą kwotę do zapłaty, a nie wysokość raty. Kredytodawca musi ją podać w formularzu informacyjnym przed zawarciem umowy.

Jak sprawdzić, czy firma działa legalnie

  1. Rejestr instytucji pożyczkowych KNF. Firmy pożyczkowe udzielające kredytów konsumenckich muszą być wpisane do rejestru prowadzonego przez KNF. Brak wpisu to sygnał alarmowy.
  2. Lista ostrzeżeń publicznych KNF. Sprawdź nazwę firmy i jej stronę.
  3. Formularz informacyjny. Legalny kredytodawca przed zawarciem umowy daje Ci formularz z RRSO, całkowitym kosztem i kwotą do zapłaty. Brak formularza to brak oferty.
  4. Brak opłat przed wypłatą. Legalny kredytodawca może pobrać prowizję, ale potrąca ją z kwoty kredytu lub dolicza do niego. Nie każe przelewać pieniędzy przed wypłatą na prywatne konto.
  5. Prawo odstąpienia. Od umowy o kredyt konsumencki możesz odstąpić w ciągu 14 dni bez podania przyczyny. Legalna firma o tym informuje.

Jak czytać reklamę „bez BIK”: słownik

Reklamy pożyczek posługują się kilkoma powtarzalnymi sformułowaniami. Oto, co zwykle znaczą w praktyce:

Hasło w reklamieCo to zwykle oznacza
„Bez BIK”Firma nie odpytuje BIK albo nie odrzuca automatycznie osób z negatywną historią; sprawdza inne bazy
„Bez zaświadczeń”Dochód na podstawie oświadczenia i historii konta, nie zaświadczenia od pracodawcy
„Dla zadłużonych”Wysoki koszt, niska kwota, krótki okres; czasem zabezpieczenie na majątku
„100% przyznawalności”Nieprawda albo oszustwo; legalny kredytodawca nie może tego zagwarantować
„Bez ukrytych kosztów”Koszty są w umowie i formularzu; trzeba je przeczytać, bo mogą być wysokie
„Pierwsza pożyczka za 0 zł”Promocja dla pierwszej, niewielkiej pożyczki; kolejne są płatne, a opóźnienie generuje koszty

Pamiętaj, że reklama kredytu konsumenckiego, która podaje informacje o koszcie, musi zawierać m.in. RRSO i reprezentatywny przykład. Jeśli reklama mówi o „łatwym kredycie dla każdego” i nie podaje żadnych liczb, to już jest sygnał, że coś jest nie tak.

Gdy zaległości w BIK są przedawnione lub nieaktualne

Zdarza się, że problem z BIK wynika z danych, które nie powinny już być przetwarzane: dług był spłacony dawno, bank nie zaktualizował statusu, a czasem w ogóle nie poinformował o zamiarze przetwarzania danych po spłacie, choć prawo tego wymaga. W takiej sytuacji możesz:

  1. pobrać swoje dane z BIK i sprawdzić daty oraz statusy,
  2. złożyć wniosek do instytucji, która przekazała dane, o ich sprostowanie lub usunięcie, ze wskazaniem podstawy,
  3. jeśli instytucja odmówi, a uważasz to za błąd, skorzystać z pomocy rzecznika konsumentów lub złożyć skargę do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

To jest legalna, bezpłatna droga do „czystszego BIK”. Nie potrzebujesz do niej pośredników, którzy pobierają opłaty za rzekome czyszczenie historii.

Dlaczego „bez BIK” rzadko rozwiązuje problem

Osoba, która ma zaległości w BIK, zwykle ma też problem z budżetem. Droga pożyczka „bez BIK” pokrywa bieżącą lukę, ale dokłada ratę, której koszt jest wyższy niż w banku. Po kilku miesiącach pojawia się potrzeba kolejnej pożyczki na spłatę poprzedniej. Tak powstaje spirala zadłużenia, z której trudno wyjść bez pomocy.

Jeżeli to Twoja sytuacja, ważniejsze od kolejnej pożyczki jest uporządkowanie obecnych długów. Zacznij od tekstu o zadłużeniu i restrukturyzacji i sprawdź, gdzie dostać bezpłatną pomoc.

Co zamiast „kredytu bez BIK”

  • Poczekaj, aż negatywny wpis przestanie być przetwarzany, i w tym czasie buduj nową, pozytywną historię.
  • Sprawdź, czy wpis jest prawidłowy. Błędne lub nieaktualne dane możesz reklamować u instytucji, która je przekazała.
  • Rozważ współkredytobiorcę z dobrą historią. Szczegóły w tekście o współkredytobiorcy.
  • Poszukaj rozwiązania bez kredytu. Lista w tekście nie mam zdolności, a potrzebuję pieniędzy.

Pytania czytelników

Czy da się „wyczyścić” BIK za opłatą?

Nie. Firmy oferujące „czyszczenie BIK” nie mogą usunąć prawdziwych danych. Możesz sam, bezpłatnie, reklamować dane nieprawdziwe lub przetwarzane bez podstawy, a prawdziwe zaległości znikają dopiero po upływie okresów wynikających z przepisów.

Czy chwilówka „bez BIK” trafi do BIK, jeśli jej nie spłacę?

Może trafić do BIK, jeśli firma z nim współpracuje, a niemal na pewno trafi do rejestrów dłużników. Niespłacona pożyczka zostawia ślad niezależnie od tego, co obiecywała reklama.

Czytaj dalej

Źródła i podstawa prawna

Stan prawny na dzień aktualizacji tekstu. Przepisy i praktyka banków się zmieniają; przed decyzją sprawdź aktualne brzmienie aktów w ISAP.

Redakcja Bez Zdolności. Piszemy na podstawie ustaw, rekomendacji KNF oraz materiałów UOKiK, BIK i Rzecznika Finansowego, które cytujemy w źródłach. Nie sprzedajemy kredytów, dlatego możemy napisać, czego się nie da. Jak pracujemy.